Typewriter
 
  • Trần Mạnh Cường

LEO NGUYỄN - KHI NGƯỜI NGHỆ SĨ HÀI ĐỘC THOẠI LÊN TIẾNG BẢO VỆ CỘNG ĐỒNG NGƯỜI CHÂU Á


Chàng trai người Việt này đã đứng lên bảo vệ những con người châu Á khỏi làn sóng phân biệt chủng tộc. Từ trên sân khấu đến các cuộc biểu tình đường phố, Leo Nguyễn luôn biết cách tạo ra sự đồng cảm từ phía những người đang lắng nghe, từ đó khiến tác cộng đồng dân tộc tại Hoa Kỳ thấu hiểu nhau hơn.


Sinh ra và lớn lên tại con phố Bùi Viện tấp nập, Leo Nguyễn, tên đầy đủ là Nguyễn Tri Nguyên Lộc (sinh năm 1996) đã chọn đi theo tiếng gọi của “Giấc mơ Mỹ” vào năm 16 tuổi:


“Con đường qua Mỹ của mình bắt đầu từ lúc mình coi phim High School Musical. Lúc coi phim mình đã thốt lên: ‘Wow, nước Mỹ hay vậy ta, phải đi sang đó thôi’. Sau đó mình lên mạng tìm và đã đậu một học bổng của một trường trung học.”


Khoảnh khắc “This Is It” với Hài độc thoại


Con đường đến với Hài độc thoại của Leo bắt đầu từ khi anh chàng này theo đuổi ngành kịch bên cạnh khoa học chính trị tại trường học:


“Mình đã đi thử vai rất nhiều vở kịch, thế nhưng các lại có rất ít các vai diễn phù hợp dành cho người châu Á. Thấy không ổn, mình mới đi tìm một thể loại nghệ thuật khác. Thể loại mà chỉ cần một mình mình thôi và có thể làm bất cứ thứ gì cũng được.”


“Rồi mình có tham gia một chương trình có tên là Story Slam. Nơi mà mỗi người đăng ký sẽ lên kể một câu chuyện. Mình chưa bảo giờ kể chuyện trước đám đông, thế nhưng khi mình kể lại hành trình mà bản thân sang Mỹ thì mọi người lại cười. Thì mình đã cảm thấy đây chính là thứ mình cần.”





Những chất liệu tạo nên các câu chuyện hài hước của Leo Nguyễn đa phần được lấy từ cuộc sống tại Mỹ:


Mình lấy những chủ đề trong cuộc sốnhg, những chủ đề mà nó nhỏ đến nỗi mà người ta không thèm để ý. Khi mà mình lôi những chuyện đó trong tiềm thức người ta ra. Mình động đến trái tim họ và họ sẽ cười ngay. Đặc biệt là các câu chuyện nghịch lý mà không ai dám nói.”


“Mình kể những câu chuyện mà mình đã trải qua rồi, thì không lo ai có thể steal nó hết vì họ đâu có trải nghiệm như mình. Với mình thì Stand Up giống như trị liệu tâm lý, nó giúp mình nói ra những điều mà mấy năm nay tại Mỹ mình không hề nói với ai.”


Trải nghiệm tàn khốc tại những buổi Sân Khâu Mở (OpenMic) tại Mỹ


Tuy thủ đô Washington DC rộng lớn là vậy, thế nhưng cộng đồng những người diễn Hài Độc Thoại tại đây lại tỏ ra khá là trật trội. Để có được một suất diễn trong một chương trình sân khấu mở cũng không hề dễ dàng. Lý giải cho việc này Leo Nguyễn có chia sẻ:


“Cái loại hình Stand Up Comedy này trong kinh doanh người ta nhận định rằng có "Barriers to Entry" (Rào cản dành cho người mới bắt đầu) rất là thấp. Bạn không cần thứ gì để bắt đầu hết, chỉ cần bạn nói hoặc tạo ra một cái tiếng động gì đó là bạn đang diễn Stand Up rồi. Nếu như biểu diễn ca nhạc bạn phải biết nhạc lý, chơi đá banh bạn phải biết điều khiển trái banh. Thì đi diễn Hài độc thoại bạn chỉ cần một chiếc Mircophone rồi nói cái quần què gì cũng được. Vậy nên ai cũng nghĩ là bản thân có thể làm được và số người tham gia rất đông.”


“Số người diễn Hài độc thoại tại thành phố này rất là nhiều. Thế nên khi vào 6h30 tối bắt đầu cho đăng ký diễn, thì khoảng 5h đã có rất nhiều người tới sếp hàng rồi. Trong khi bản thân mình còn công việc phải làm thế nên rất cực nhọc mới đăng ký được.”


“Không khí các buổi OpenMic rất là ảm đạm. Một buổi có 40 người diễn, mà hết 28 – 30 người boom hết. Sân khấu chỉ có 3 4 khán giả tới coi. Quả thật rất man dợ. Thế nhưng phải đi thì mình mới biết cảm giác bị boom nó như thế nào. Mình đã diễn cho chỉ 4 người đến vài chục lần, nó như một cái thói quen rồi. Nhưng mình vẫn phải tham gia những buổi như vậy để được book cho những chương trình chuyên nghiệp hơn.”


Cột mốc lớn đầu tiên trong sự nghiệp


Mới đây anh chàng người Việt đa tài này đã tham dự Boston Comedy Festival - một trong những lễ hội hài sôi động nhất Hoa Kỳ. Đây như là một cốt mốc quan trọng trong con đường diễn Hài độc thoại của Leo Nguyễn.


“Boston Comedy Festival đúng hơn là một cuộc thi, đã diễn ra được hơn 20 năm. Khi mà được tham gia thì mình rất vui, tại vì đây là Comedy Festival đầu tiên của mình, cùng là lần đầu diễn ở một sân khấu lớn tại một thành phố khác.“


“Lúc đi mình lo lắng lắm. Bình thường bản thân đã là một người hay Mood Swing, dễ bị dao động và buồn vui vô cớ. Thế nhưng khi bước ra ánh đèn sân khấu, cùng với sự cổ vũ của khán giả. Thì cái tự nhiên vào form. Cứ như thể có một siêu năng lực nào đó vậy. Mình còn chưa kịp nói câu punchline mà mọi người đã cười rồi…Mình nghĩ đây là phần diễn hay nhất sự nghiệp từ trước đến giờ. Đây là quả ngọt dành cho những lần tra tấn ở các buổi OpenMic.”




Khi đã có được rất nhiều kinh nghiệm và trải nghiệm khi diễn Hài độc thoại tại Mỹ. Leo Nguyễn thể hiện rõ sự háo hức của mình khi nói về chuyện diễn hài bằng tiếng Việt trong tương lai:


“Ngày xưa mình đã có 12 năm làm ‘Class clown’ trên ghế nhà trường. Bời vì mình rất thích làm cho người khác cười. Chính những năm tháng cắp sách tới trường ở Việt Nam đó đã làm nền tảng để mình đi diễn tại đất nước này. Thế nhưng mình chưa hề có cơ hội để quay lại làm những thứ mình đang làm bằng tiếng mẹ đẻ. Và chuyện đó sẽ tuyệt vời tất cả mọi thứ. Vì đó là thứ tiếng mà bản thân rành nhất.”


Giấc mơ Mỹ không hề đẹp như trên phim


Nhờ vào ý chĩ và nỗ lực, phải nói rằng Leo Nguyễn đã đạt được “Giấc mơ Mỹ” sau 8 năm định cư tại đây. Nay anh chàng có một cuộc sống đầy đủ tiện nghi ngay tại trung tâm thủ đô Washington DC. Thế nhưng hành trình và kết quả “Giấc mơ Mỹ” này không hề hoàn hảo như trên phim.


“Khoảng 3 năm sau khi sang Hoa Kỳ, mình bắt đầu nhận thức được những điều như Phân biệt chủng tộc, phân biệt giai cấp và các vẫn đề xã hội khác đang tồn tại. Thì mình đã thấy nước Mỹ không đẹp như bản thân từng nghĩ.”


“Khó khăn với mình là bây giờ phải làm như thế nào? Khi mình là người châu Á nam, tại đây mình giống như một người vô hình, chẳng có ai quan tâm tới.”


Câu chuyện về người châu Á bị khinh miệt bắt đầu từ đâu?





“Chuyện này đã bắt đầu từ rất lâu rồi, có lẽ vào thế kỷ 17, 18. Những người châu Á đầu tiên sang Mỹ để xây dựng những các công trình cơ sở hạ tầng. Như mình đã nói ở trên, người châu Á cứ giống như những người vô hình. Điều này càng khiến sự coi thường cộng đồng này nghiêm trọng hơn. Và các bạn biết đấy, người châu Á chúng ta luôn hiền lành và kín tiếng, theo kiểu cứ im lặng và sống tiếp. Đây là cái giá cho ‘Giấc mơ Mỹ’ của cộng đồng người Á châu, khi trước đó không ai đứng lên chống lại vấn nạn đó.”


“Trong cuộc sống bình thường, những cái sự khinh miệt này được biểu hiện rất là thầm lặng và từ tốn qua lối suy nghĩ áp đặt với người gốc Á. Ví dụ như là những câu hỏi như: ‘Tụi bây có ăn thịt chó không? Nhà tụi bây đã có điện chưa?...’”


“Làn sóng phân biệt chủng tộc vừa qua lại được khuếch đại bằng dịch Covid-19. Thế nên mình cảm thấy bản thân còn có một sứ mệnh khác bên cạnh sự nghiệp hài kịch, đó chính là nói lên câu chuyện của người châu Á nhập cư. Để có nhiều người nghe và thông cảm hơn với những con người đang bị nhắm tới này.”


“Bằng Hài độc thoại, mình nói lên những quan điểm, góc nhìn từ một người châu Á không giống họ (Những người bản địa). Rồi khi mình làm họ cười thì họ sẽ hiểu mình ngay.”


“Tiếng cười là một thứ ngôn ngữ thế giới. Thế nên Hài Độc Thoại theo mình là một thể loại hết sức là đặc biệt. Giúp mọi người kết nối lại với nhau.”


Đấu tranh từ trên sân khấu đến trên đường phố





Đôi khi mọi chuyện lại không hề dễ dàng như vậy. Để mang gửi thông điệp bảo vệ đến cộng đồng người châu Á nhiều nhất có thể. Vậy nên Leo Nguyễn cùng 2 người bạn Việt Nam nữa đã lãnh đạo một cuộc biểu tình. Mong muốn nâng cao nhận thức và sự cảm thông của người bản xứ với người nhập cư.


“Chúng mình chỉ lập kế hoạch trong vòng 3 ngày. Rồi sau đó đã tạo nên một buổi biểu tình lớn với sự tham gia của hơn 500 người ngay cạnh Nhà Trắng. Mình không ngờ cộng đồng lại ủng hộ tụi mình đến như vậy. Trong buổi biểu tình, chúng mình phải đảm bảo an toàn cho mọi người. Đầu tiên là cần có giấy phép, rồi đến y tá và cần có cả người quan sát biểu tình diễn ra nữa…Lúc đó là 1 năm sau vụ xả súng tại một tiệm Spa của người châu Á tại Atalanta.”


“Mình tưởng tượng tổ chức cuộc biểu tình giống như một buổi diễn Hài độc thoại. Mình cũng cầm Mic và có một chiếc loa để nói với người xung quanh. Trong Hài độc thoại sẽ có hai kiểu: 1 là mình nói cái gì vui thì khán giả sẽ cười, 2 là mình nói cái gì đúng khán giả sẽ vỗ tay. Khi mà mình dẫn một chương trình cần đến sức mạnh của cộng đồng như thế này, mình sẽ không làm người ta cười mà thay vào đó sẽ chỉ làm họ vỗ tay thôi.”


“Tín hiệu tích cực sau buổi biểu tình ngày hôm đó là đã có một vài định luật được ban hành nhằm bảo vệ cộng đồng chúng ta. Nhưng nhiêu đó vẫn còn là quá ít. Mình đã làm chính trị bên này được 3 năm và nhận thấy cần phải đấu tranh nhiều hơn nữa để loại bỏ nạn phân biệt chúng tộc. Thậm chí có vài đồng nghiệp đã liên tục đấu tranh vì cùng mục đích mà còn bảo thể chế vẫn chưa thay đổi được điều gì. Đủ đế này vấn đề này nghiêm trọng ra sao.”


Cuối cùng, Leo Nguyễn muốn gửi gắm một vài lời tâm sự đến với quý vị bạn đọc trong bài viết này:


“Nếu mà không có hài thị thực sự trong cuộc đời của mình mất rất nhiều thứ vì mình đã từng có khoảng thời gian bỏ diễn. Mình không coi việc đứng trên sân khấu là biểu diễn. Mà mình coi nó như một buổi kể chuyện về những thứ đã xảy ra, để làm cho khán giả hiểu mình hơn. Nói không ngoa thì nó làm cho cuộc sống của mình tại Mỹ thoải mái hơn một chút xíu.


“Các bạn đừng coi nó một công việc hay một thứ gì đó quá sâu xa. Hãy coi nó như là một thứ để nuôi dưỡng tâm hồn của bạn. Vì Hài độc thoại làm tâm hồn bạn vui vẻ hơn, trở thành người tốt hơn. Kỹ năng đứng trước mặt và điểu khiển đám đông là thứ bạn không thể học ở đâu khác ngoài việc đứng trên sân khấu.”


“Còn nữa, Comedy sẽ làm cuộc sống của bạn khổ hơn trước khi nó bắt đầu khiến cuộc sống đó trở nên tốt hơn.”